Η διάγνωση μιας χρόνιας ασθένειας συχνά συνοδεύεται από δυσάρεστα συναισθήματα. Για κάποιους, η στιγμή της ανακοίνωσης μοιάζει να παγώνει τον χρόνο, όλα γύρω θολώνουν και απομένει μόνο το βάρος των λέξεων . Δημιουργείται η αίσθηση πως η ζωή χωρίζεται στο «πριν» και το «μετά». Η πραγματικότητα φαίνεται να αλλάζει μορφή είτε μέσα από τις ανησυχίες για όσα αναμένεται να ακολουθήσουν στο μέλλον, είτε από τις έμμεσες αλλαγές στο τρόπο ζωής με νέους περιορισμούς και ρόλους.
Η διαδικασία προσαρμογής στη καινούργια συνθήκη είναι διαρκής, εφόσον ποικίλοι παράγοντες συμβάλουν όπως η φύση της ασθένειας, οι επιπτώσεις στον οργανισμό και τη λειτουργικότητα του ατόμου, μορφή θεραπείας, τα προσωπικά χαρακτηριστικά και η στήριξη από το περιβάλλον. Για κάποιους η αποδοχή έρχεται σταδιακά, ως ένας συμβιβασμός με τη νέα πραγματικότητα. Για άλλους, η διαδικασία είναι ρευστή, με διακυμάνσεις και εναλλαγές. Ο καθένας ανταποκρίνεται με τον δικό του τρόπο.
Ο ψυχισμός και το υποστηρικτικό δίκτυο του ατόμου παίζουν καθοριστικό ρόλο στη νέα συνθήκη. Μετά από το αρχικό σοκ και το συναισθηματικό μούδιασμα της διάγνωσης , ξεκινά μια εσωτερική πάλη ανάμεσα στην άρνηση και στο βίωμα της απώλειας. Σε αυτό το στάδιο, συχνά αναδύονται ανησυχίες ότι τίποτα δεν είναι όπως πριν, ενώ ταυτόχρονα συνυπάρχει ο φόβος απώλειας εργασίας, ανεξαρτησίας, της ίδιας ταυτότητας του εαυτού και στενών ή ερωτικών σχέσεων.
Ωστόσο, η ύπαρξη σταθερών και υποστηρικτικών σχέσεων, σε συνδυασμό με τη καλλιέργεια ψυχικής ανθεκτικότητας μπορούν να δημιουργήσουν ένα πλαίσιο ασφάλειας. Ένα πλαίσιο που επιτρέπει στο άτομο να συνυπάρχει με φόβους και ανησυχίες χωρίς να καθορίζουν ολόκληρη την εμπειρία. Σταδιακά μπορεί να ανακαλύψει νέους τρόπους να αντλεί νόημα, να αναπλαισιώνει την καθημερινότητα και να βρίσκει ισορροπία μέσα στις καινούργιες συνθήκες.
Η ανθεκτικότητα δεν αφορά μόνο το άτομο. Η οικογένεια και τα στενά δίκτυα παίζουν καθοριστικό ρόλο στην ψυχολογική προσαρμογή, ενώ και η κοινωνία μπορεί να λειτουργήσει υποστηρικτικά. Η πρόσβαση σε κατάλληλη ιατρική περίθαλψη, οι κοινωνικές παροχές, τα προγράμματα ένταξης και η κοινωνική ευαισθητοποίηση συνθέτουν ένα πλαίσιο που ενισχύει την ποιότητα ζωής και την ψυχική ανθεκτικότητα των ατόμων με χρόνια νοσήματα.
Γι’ αυτό είναι σημαντικό η διαχείριση των χρόνιων νοσημάτων να γίνεται με ολιστική προσέγγιση, όπου η ψυχική υγεία έχει τον ίδιο χώρο και σημασία με τη σωματική. Οι αλλαγές χρειάζεται να καλλιεργούνται σε ατομικό, οικογενειακό και κοινωνικό επίπεδο. Κι εμείς, σε όσα μπορούμε να διαχειριστούμε, μπορούμε να κάνουμε το πρώτο βήμα για αλλαγή. Αυτό μπορεί, κάποια στιγμή να περιλαμβάνει και την αναζήτηση στήριξης για την ψυχική μας υγεία ,όταν εμείς ή κάποιο μέλος της οικογένειας έχει διαγνωστεί με χρόνια νόσο και νιώθουμε πως η ψυχή χρειάζεται να μιλήσει.